Hee ɖo finɛ! Ðó un nyí mɛ e nɔ sà nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é ɖé wutu ɔ, un mɔ lee nǔ kpɛví kpɛví enɛ lɛ sixu wà nǔjiwǔ nú wěma e è sɔ́ sìn dó bló na lɛ é gbɔn é. Enɛ wu ɔ, mi nú mǐ ni byɔ mɛ tlɔlɔ bo ɖɔ xó dó lee nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é nɔ bló bɔ wěma e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é nɔ w’azɔ̌ ganji gbɔn é jí.
Nukɔntɔn ɔ, mi nu mi na mɔ nu jɛ mɛ nuɖe nyi encre sin - tɔn. Ye wɛ nyi nu e mɛ gege nɔ sɔ ɖo azan elɔ lɛ mɛ e ɖo ye nɔ hɛn ayikungban ɔ ɖagbe hu encre e nɔ hɛn solvant - lɛ. Ye nɔ zán sìn dó hɛn nǔ taji e nɔ hɛn nǔ e nɔ hɛn nǔ cí lɛ é kpo nǔ ɖevo lɛ kpo wá é. Amɔ̌, sin ɖó tagba éɖesunɔ tɔn lɛ hwenu e é kàn nǔ e è nɔ sɔ́ dó wěma jí lɛ é byɔ é.
Nu taji ɖokpo e nɔ hɛn wěma sin - tɔn lɛ wa é wɛ nyí hlɔnhlɔn e ye nɔ ɖó ɖò jǐ é. Sin ɖó hlɔnhlɔn e nɔ hɛn nǔ gblé dó mɛ wu é ɖé, enɛ wɛ nyí ɖɔ é nɔ jló na j’ayǐ ɖò nǔ lɛ jí hú ɖɔ é ni gbakpé jlɛjlɛ. Enɛ sixu zɔ́n bɔ è ma na jla nǔ lɛ ganji ǎ, bɔ nǔ e è na zín lɛ é na lɛ́ sɔgbe ǎ. Fí e nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é nɔ wá ɖè é nɛ.
Nǔ e nɔ hɛn sin xú lɛ é, bɔ è nɔ lɛ́ ylɔ ye ɖɔ surfactants lɛ, wɛ nyí nǔ e ɖó vivɔnu hydrophilique (sin - wanyiyi) kpo vivɔnu hydrophobic (sin - gbɛ́ wǎn nú mɛ) kpo é. Nú è sɔ́ dó wěma e è sɔ́ sin dó bló na lɛ é mɛ ɔ, ye nɔ ɖè wěma ɔ sín hlɔnhlɔn kpò. Enɛ nɔ zɔ́n bɔ wěma ɔ nɔ gbakpé nǔ e jí è nɔ zín nǔ dó é jí bɔ é nɔ bɔwǔ, é na bo nyí wema, plastique, alǒ nǔ ɖevo ɖebǔ ɔ nɛ.
Mi nú mǐ ni gbéjé lee nǔ enɛ nɔ w’azɔ̌ gbɔn é kpɔ́n ganji. Enyi è sɔ́ nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é ɖé dó wěma ɔ mɛ ɔ, nǔ e nɔ hɛn nǔ cí é sín vivɔnu e nɔ gbɛ́ sin é nɔ tɛ́ dó nǔ e jí è wlan nǔ dó é jí, bɔ vivɔnu e nɔ yí wǎn nú sìn é nɔ kpó ɖò wěma ɔ mɛ. Enɛ nɔ zɔ́n bɔ è nɔ mɔ nǔ kpɛví kpɛví ɖé, bɔ enɛ nɔ ɖè hlɔnhlɔn e ɖò wěma ɔ kpo nǔ e jí è wlan nǔ dó é kpo tɛntin é kpò. Enɛ wu ɔ, wěma ɔ sixu sà ganji bo lɛ́ cyɔn nǔ ɔ jí ganji.
Nǔ ɖevo e è nɔ mɔ ɖò nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é zinzan mɛ ɖò wěma e è sɔ́ sìn dó bló na lɛ é mɛ é wɛ nyí ɖɔ è nɔ bló bɔ nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é nɔ gbakpé ganji. Pigments wɛ nyí nǔ e ɖó sinmɛ lɛ é ɖò wěma ɔ mɛ bo nɔ na ɛ sinmɛ tɔn. Ðò wěma e è sɔ́ sìn dó bló na lɛ é mɛ ɔ, nǔ e nɔ hɛn nǔ dó wěma mɛ lɛ é sixu kplé hweɖelɛnu, bɔ enɛ sixu zɔ́n bɔ è na ɖó sinmɛ e ma sɔgbe ǎ é, bɔ nǔwlanwlán lɛ na lɛ́ gɔn ɖagbe. Nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é nɔ d’alɔ bɔ nǔ e nɔ hɛn nǔ cí lɛ é nɔ gbakpé ɖò wěma ɔ mɛ bǐ mlɛ́mlɛ́.
Nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é sín nǔ lɛ nɔ lɛlɛ̌ dó nǔ e nɔ hɛn nǔ cí lɛ é, bo nɔ zɔ́n bɔ ye nɔ kplé ǎ. Enɛ nɔ zɔ́n bɔ nǔ e nɔ hɛn nǔ dó wěma mɛ lɛ é nɔ má ɖó kpɔ́ ɖò wěma ɔ mɛ, bɔ enɛ nɔ zɔ́n bɔ è nɔ ɖó sinmɛ ɖokpo ɔ, bɔ è nɔ lɛ́ zín nǔ ganji. É nɔ lɛ́ d’alɔ bɔ nǔ e nɔ hɛn nǔ cí lɛ é nɔ cí nǔ e mɛ è nɔ sɔ́ nǔwlanwlán dó é glɔ ɖò hwenu e ɖò yiyi wɛ é ǎ.
Din ɔ, mi nu mi na ɖɔ xo do nu e nu e nɔ hɛn sin xú lɛ e nɔ wa do xúxú sin - tɔn lɛ wu. Encre e è sɔ́ sin - dó bló é nɔ ɖu hwenu gègě cobɔ é nɔ xú hú ink e è sɔ́ solvant - dó bló é ɖó sin nɔ xú kpɛɖé kpɛɖé. Nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é sixu zɔ́n bɔ nǔ ɔ na yawu xú nugbǒ.
Ðó nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é nɔ ɖè hlɔnhlɔn e ɖò wěma ɔ jí é kpò wutu ɔ, ye nɔ zɔ́n bɔ sìn e ɖò wěma ɔ mɛ é nɔ yawu xú. Nǔ nyí mɔ̌, ɖó hlɔnhlɔn e ɖò jǐ tɔn é nɔ zɔ́n bɔ sin sín mɔ̌to lɛ sixu fɛ́n sín wěma ɔ jí bɔ é na bɔwǔ bɔ ye na byɔ jɔhɔn mɛ. Enɛ wu ɔ, wěma ɔ nɔ yawu xú, bɔ enɛ nyí lè ɖaxó ɖé ɖò azɔ̌ e è nɔ wà bo nɔ zín nǔ lɛ é mɛ.
Gɔ́ nú hwenu e è nɔ xú é ɖagbe hugǎn ɔ, nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é sixu lɛ́ zɔ́n bɔ wěma ɔ na tɛ́ dó nǔ e jí è wlan nǔ dó é wu ganji. Nú wěma ɔ nɔ tɛ́ ganji ɔ, é nɔ yawu xò nǔ kpɔ́n alǒ xò nǔ kpɔ́n ǎ. Enɛ ɖò taji tawun nú azɔ̌ e mɛ è na w’azɔ̌ xá nǔ e è zín lɛ é ɖè lɛ é alǒ fí e è na hɛn nǔ gblé dó ye wu ɖè lɛ é.
Nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é nɔ d’alɔ bɔ è nɔ ɖó kancica syɛnsyɛn ɖé ɖò wěma ɔ kpo nǔ e jí è sɔ́ nǔ ɔ dó é kpo tɛntin, gbɔn hlɔnhlɔn e ɖò nǔ ɔ jí é ɖiɖekpo gblamɛ. Enɛ nɔ zɔ́n bɔ ink ɔ nɔ xúxú nǔ ɔ ganji, bo nɔ lɛ́ bló bɔ nǔ e è nɔ tɛ́ dó nǔ ɔ wu é nɔ syɛn d’eji.
Amɔ̌, nɛ̌ a ka na sɔ́ nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é ɖagbe ɔ nú wěma towe e è sɔ́ sin - dó bló na lɛ é gbɔn? Nǔ gègě wɛ è ɖó na gbéjé kpɔ́n. Nukɔntɔn ɔ, a ɖó na lin tamɛ dó nǔ alɔkpa e jí a na zín nǔ dó é jí. Nǔ vovo e jí è nɔ sɔ́ nǔ dó lɛ é ɖó nǔ vovo, bɔ a na ɖó hudo nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é ɖé tɔn, bɔ é sixu ɖè hlɔnhlɔn e ɖò nǔ enɛ jí é kpò ganji.
A ɖó na lɛ́ gbéjé lee nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é nɔ sɔgbe xá nǔ ɖevo e è nɔ sɔ́ dó wěma ɔ mɛ lɛ é gbɔn é kpɔ́n. Nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é ɖé lɛ sixu wà nǔ xá nǔ ɖevo e ɖò wěma ɔ mɛ lɛ é, bɔ enɛ sixu zɔ́n bɔ nǔ lɛ na tɔ́n ɖi kɔ́fu alǒ ɖiɖekpo. É ɖò taji ɖɔ a ni tɛ́n nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é kpɔ́n ɖò nǔ e a nɔ zán dó wlan nǔ dó é mɛ, bo na dó tuùn ɖɔ é nɔ w’azɔ̌ ganji xá nǔ ɖevo lɛ bǐ à jí.
Ðò azɔ̌xwé mǐtɔn mɛ ɔ, mǐ nɔ xwlé nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é gègě mɛ, bɔ è bló ye ɖó vo nú wěma e è sɔ́ sìn dó bló na lɛ é -. È ko tɛ́n nǔ e mǐ nɔ bló lɛ é kpɔ́n bo ɖexlɛ́ ɖɔ ye nɔ bló bɔ è nɔ zán wěma e è sɔ́ sìn dó bló na é - ɖò azɔ̌ vovo lɛ mɛ. A na bo ɖò wema, plastique, alǒ nǔ ɖevo lɛ jí zín wɛ ɔ, mǐ ɖó nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é ɖé bɔ é sixu kpé nukún dó hudo towe lɛ wu.
Nú a jló ná tuùn nǔ gègé dó lěe nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é sixu bló bɔ wěma towe e nɔ hɛn sin - nɔ w’azɔ̌ ganji é wu hǔn, a hɛn ɔ a na kpɔ́n .4-tɛnkpɔndfgsdfg. Wema elɔ nɔ na nǔ gègě dó nǔ e mǐ nɔ sà lɛ é kpo lee ye nɔ w’azɔ̌ gbɔn é kpo wu.
É nɔ víví nú mǐ hwebǐnu ɖɔ mǐ ni ɖɔ xó xá we dó nǔ tawun tawun e ba wɛ a ɖè lɛ é jí. Nú mi ɖò biba na bló bɔ wěma mitɔn e nɔ sɔ́ sin - dó bló é na nyɔ́ kpɔ́n bo lɛ́ w’azɔ̌ ganji hǔn, mi ma gɔn alɔ ɖó kpɔ́ ó. Mǐ sixu w’azɔ̌ xá we bo na mɔ nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é sín xósin e sɔgbe hugǎn é nú hudo wema ɖiɖe tɔ́n tɔn towe lɛ. É na bo nyí nú azɔ̌ kpɛví - ɖé alǒ azɔ̌xwé ɖaxó - ɖé ɔ, mǐ ko kpé nukún dó wǔ we.
Ðò vivɔnu ɔ, nǔ e nɔ hɛn nǔ xú lɛ é nɔ wà azɔ̌ taji ɖé ɖò ɖiɖe e è sɔ́ sìn dó bló na lɛ é mɛ -. Ye nɔ ɖè hlɔnhlɔn e ɖò jǐ tɔn é kpò, bo nɔ zɔ́n bɔ nǔ e nɔ hɛn nǔ cí é nɔ gbakpé ganji, bo nɔ zɔ́n bɔ nǔ ɔ nɔ yawu xú, lobo nɔ lɛ́ zɔ́n bɔ nǔ lɛ nɔ tɛ́ dó nǔ wu ganji. Enyi a sɔ́ nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é e sɔgbe é ɔ, a sixu bló bɔ è na ɖè wema tɔ́n ganji, bɔ è na yawu bló nǔ ɔ, bɔ nǔ e è na mɔ lɛ é na lɛ́ sɔgbe. Enɛ wu ɔ, enyi a ɖò axi ɔ mɛ bo na mɔ nǔ e nɔ hɛn nǔ xú é ɖé nú ink - towe lɛ ɔ, ylɔ mǐ alǒ sɛ́ email dó mǐ. Mǐ ɖò fí bo na d’alɔ we bɔ a na sɔ́ wema ɖiɖe tɔ́n towe yì tɛn e bɔ d’ewu é mɛ.
Nǔ e è mɔ lɛ é
- Smiti‚ J. (2018). "Nukɔnyiyi ɖo Sin - Encres mɛ". Xójlawema Nǔnywɛ Xójlawema Tɔn, 12(3), 45 - 52.
- Jɔnsɔn‚ M. (2019). "Azɔ e nu e nɔ hɛn nu ɖagbe wa lɛ e nɔ wa ɖo encre sin nuɖiɖe mɛ". Xójlawema Dobanúnǔ Tɔn, 20(1), 10 - 18.
